Dlaczego jemy? Czyli o jedzeniu nie tylko jako o potrzebie fizjologicznej

jedz
dlaczego jemy

Według piramidy potrzeb Maslowa jedzenie jest najbardziej podstawową potrzebą człowieka, konieczną do spełnienia w celu prawidłowego funkcjonowania organizmu. Razem z tlenem, piciem, potrzebami seksualnymi, schronieniem czy snem, jest potrzebą fizjologiczną – niższego rzędu. Jej zaspokojenie jest warunkiem spełniania kolejnych potrzeb – bezpieczeństwa, miłości i przynależności, szacunku i uznania oraz samorealizacji.

 

Dla wielu osób spożywanie pokarmów jest jednak czymś więcej. Poza zaspokajaniem podstawowej potrzeby fizjologicznej organizmu, jedzenie spełnia również wiele innych funkcji, głównie psychospołecznych. Może ono m.in. sprzyjać realizacji naszych niespełnionych potrzeb, np. emocjonalnych.

 

Jedzenie jako wyraz tożsamości kulturowej

 

Przynależność do danej grupy społecznej może wiązać się z postawą wobec określonych zachowań żywieniowych, np. Muzułmanie nie spożywają wieprzowiny czy alkoholu.

 

 

Jedzenie jako sposób okazywania uczuć, wyraz miłości czy element sztuki uwodzenia

 

Zapraszając ukochaną osobę do restauracji bądź przygotowując dla niej ulubione danie, możemy w łatwy i przyjemny sposób okazać jej uczucie. Matka przygotowująca posiłek dla swojej rodziny robi to nie tylko po to, aby pomóc wszystkim w zaspokojeniu głodu, ale daje również w ten sposób wyraz swojej miłości, opieki i zaangażowania. Ponadto, znane przysłowie mówi: „przez żołądek do serca” – jedzenie może więc także sprawdzić się podczas zawierania nowej znajomości.

 

Jedzenie jako forma nagrody albo kary

 

Zdarza się, że nagradzanie bądź karanie dziecka za pomocą jedzenia jest stosowane przez rodziców jako metoda wychowawcza. Danie dziecku od czasu do czasu słodyczy jako nagrody np. za dobre zachowanie, nie powinno mieć złych konsekwencji, jednak regularne takie postępowanie może spowodować, że słodycze staną się synonimem akceptacji i uznania rodziców. Może to ponadto doprowadzić do zaspakajania potrzeb emocjonalnych za pomocą jedzenia w dorosłym życiu. Z kolei karanie dziecka, np. zakazywanie słodyczy jako kara za złe zachowanie, może powodować niewłaściwą postawę wobec jedzenia, a także nadmierną koncentrację dziecka na słodyczach i uważanie ich za jedzenie „lepsze” od innych grup produktów spożywczych.

 

kobieta zaglądająca do lodówki

 

Jedzenie jako substytut więzi

 

Brak poczucia bezpieczeństwa czy bycia kochanym może prowadzić do nagromadzenia negatywnych emocji. Sposobem na pocieszenie w takiej sytuacji często staje się jedzenie, które kojarzy się nam z bliskością już od czasu karmienia piersią przez matkę.

 

Jedzenie jako forma kontroli

 

Powstrzymywanie się od spożywania pokarmów bywa formą zaspokajania potrzeby poczucia kontroli, np. w czasie diety mamy poczucie posiadania władzy nad swoim życiem. Występuje często także u chorych na anoreksję. Niejedzenie, poza poczuciem kontroli, może również dawać możliwość odczuwania wyższości nad innymi. Prowadzi jednak do zaburzeń, zarówno w funkcjonowaniu organizmu, jak i psychiki.

 

 

Jedzenie jako sposób na zaspokojenie potrzeb seksualnych bądź uniknięcie kontaktów seksualnych

 

Przyjemność, którą odczuwamy podczas spożywania pokarmów, może służyć jako kompensacja przyjemności wynikającej z seksu (którego z jakiegoś powodu nie możemy uprawiać). Z drugiej strony, nadmierne jedzenie, prowadzące do nadwagi czy otyłości, może być sposobem na uniknięcie kontaktów seksualnych poprzez zniechęcanie partnera.

 

Jedzenie jako sposób na pocieszenie, redukcję napięcia emocjonalnego, radzenie sobie ze stresem

 

Podczas stresu, gdy nie radzimy sobie ze swoimi emocjami, bądź gdy stawiamy czoła porażce czy zawodowi, jedzenie może odgrywać rolę „pocieszyciela” oraz „regulatora napięcia”. Procesy fizjologiczne, które towarzyszą uczuciu sytości, powodują krótkotrwały przypływ euforii oraz pomagają chwilowo zapomnieć o codziennych problemach i odzyskać poczucie bezpieczeństwa.

 

Jedzenie jako nawyk, sposób na nudę

 

Komu z nas nie zdarza się sięgać po ulubioną przekąskę, np. podczas oglądania filmu lub przeszukiwać zawartość lodówki czy szafek kuchennych z powodu nudy? Spożywanie pokarmów jest źródłem pozytywnych bodźców dla organizmu, które powodują odczuwanie przyjemności, a to zabija nudę.

 

Podsumowując, jedzenie służy nie tylko zaspokojeniu fizjologicznej potrzeby. Spożywanie pokarmów ma wiele znaczeń i odgrywa bardzo dużą rolę w życiu człowieka. Odpowiednia postawa wobec jedzenia pozwala na czerpanie z niego przyjemności, warto również docenić jego pozytywny wpływ na relacje międzyludzkie. Należy jednak pamiętać, że nie możemy traktować jedzenia jako sposobu na spełnienie wszystkich naszych potrzeb.

 


Statystyki:
Data dodania: 2017-04-19 08:53:17
Autor:

Jagoda Krüger

Absolwentka studiów licencjackich i magisterskich na kierunku Dietetyka Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu. Uczestniczy w licznych konferencjach związanych z tematyką dietetyki, żywienia oraz sportu. Nieustannie poszerza swoją wiedzę,...

MEDIA SPOŁECZNOŚCIOWE
Realizacja b2net.pl
Copyright 100 club 2015. All rights reserved.